Sayıştay'dan Belediyelere Kritik Uyarı: 26 İdarede Usulsüz Personel Görevlendirmesi

Sayıştay'ın 2025 yılı belediye denetimlerinde, 26 belediye ve bağlı idarede şirket işçilerinin zabıta ve itfaiye hizmetlerinde çalıştırıldığı ortaya çıktı. Denetim raporlarında, kamu görevlileri tarafından yürütülmesi gereken asli görevlerin şirket personeline verilmesinin mevzuata aykırı olduğu vurgulandı.

Belediyelerde Personel Görevlendirmeleri İncelemeye Takıldı

Sayıştay Başkanlığının belediyelere yönelik denetimleri, zabıta ve itfaiye teşkilatlarındaki personel uygulamalarına ilişkin önemli bulguları gündeme taşıdı.

Denetimlerde, bazı belediyelerin personel ihtiyacını karşılamak amacıyla belediye şirketlerinde çalışan işçileri doğrudan zabıta ve itfaiye görevlerinde istihdam ettiği belirlendi.

Sayıştay, bu uygulamaların kamu hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin anayasal ve yasal düzenlemelerle bağdaşmadığına dikkat çekti.

En Fazla Personel Manisa'da Tespit Edildi

Denetim raporlarında öne çıkan belediyeler ve görevlendirilen şirket personeli sayıları şöyle:

  • Manisa Büyükşehir Belediyesi: 835 personel (468 itfaiye, 367 zabıta)

  • Denizli Büyükşehir Belediyesi: 392 personel (itfaiye)

  • Gaziantep Büyükşehir Belediyesi: 350 personel (243 itfaiye, 107 zabıta)

  • Sakarya Büyükşehir Belediyesi: 224 personel (196 itfaiye, 28 zabıta)

Çorum, Kastamonu ve Seferihisar belediyelerinde de şirket işçilerinin zabıta veya itfaiye hizmetlerinde görevlendirildiği tespit edildi.

Esenler Belediyesinde Dikkat Çeken Bulgular

İstanbul Esenler Belediyesine ilişkin denetimde, belediye şirketinde çalışan 70 kişinin zabıta teşkilatında görevlendirildiği belirlendi.

Rapora göre söz konusu personel, resmi zabıta kıyafetleriyle görev yaparak idari işlemler gerçekleştirdi. Ayrıca bazı şirket çalışanlarının, kadrolu zabıta memurlarının üzerinde sorumlu konumuna getirildiği tespit edildi.

Belediye yönetimi ise personel eksikliği nedeniyle bu uygulamaya başvurulduğunu ve ilgili görevlendirmelerin sona erdirildiğini bildirdi.

Sayıştay: Asli Görevler Kamu Personeli Tarafından Yürütülmeli

Sayıştay denetçilerinin değerlendirmelerinde Anayasa'nın 128'inci maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerine dikkat çekildi.

Mevzuata göre kamu hizmetlerinin asli ve sürekli nitelikteki görevlerinin memurlar ve diğer kamu görevlileri tarafından yerine getirilmesi gerekiyor.

Bu kapsamda zabıta ve itfaiye teşkilatlarının temel görevlerinin şirket işçilerine devredilmesinin hukuki dayanağı bulunmadığı belirtildi.

Denetimlerde ayrıca, şirket personelinin ilgili alanlarda eğitim almasının veya görevlendirmeyi kabul etmesinin uygulamayı hukuka uygun hale getirmediği ifade edildi.

Belediyeler Personel Eksikliğini Gerekçe Gösterdi

Bazı belediyeler, söz konusu görevlendirmelerin personel yetersizliğinden kaynaklandığını açıkladı.

Samsun Büyükşehir Belediyesi, şirket çalışanlarının ilgili birimlerde yardımcı personel olarak görevlendirildiğini bildirdi.

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi ise depremler sonrasında ortaya çıkan acil personel ihtiyacına dikkat çekti.

Ancak Sayıştay, bu gerekçelerin zabıta ve itfaiye teşkilatlarının asli görevlerinin şirket işçileri tarafından yürütülmesine hukuki dayanak oluşturmadığını değerlendirdi.

Kadrolu Zabıta Başka Birimde, Şirket İşçisi Zabıta Görevinde

Bitlis Belediyesinde yapılan incelemelerde ise farklı bir personel uygulaması tespit edildi.

Belediye şirketinde çalışan bazı işçilerin zabıta hizmetlerinde görevlendirildiği, buna karşılık kadrolu iki zabıta personelinin olağanüstü bir durum bulunmamasına rağmen süresiz olarak başka birimlerde çalıştırıldığı belirlendi.

Belediye yönetimi, zabıta hizmetlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmesi için düzenleme yapılacağını ve zabıta memuru alımına gidileceğini bildirdi.

Belediyelere Mevzuata Uygun İstihdam Uyarısı

Sayıştay raporlarında, zabıta ve itfaiye hizmetlerinin kamu güvenliği ve idari yetki kullanımı açısından özel önem taşıdığına işaret edildi.

Denetimlerde, belediye şirketleri aracılığıyla istihdam edilen işçilerin asli kamu görevlerinde çalıştırılmasına son verilmesi ve personel uygulamalarının yürürlükteki mevzuata uygun hale getirilmesi gerektiği vurgulandı.

Ortaya çıkan bulgular, yerel yönetimlerde personel planlaması, norm kadro uygulamaları ve kamu hizmetlerinin yetkili personel eliyle yürütülmesi konularını yeniden gündeme taşıdı.